Küresel Bakır Fiyatları Araştırması: Arz Sıkıntıları ve Ticaret Gerilimi Etkiliyor
Küresel piyasalarda son dönemde bakır fiyatları, arz sıkıntılarına ilişkin artan endişeler ve ticaret gerilimlerinin etkisiyle rekor seviyelere yükseldi. Büyük madenlerde yaşanan üretim aksaklıkları ve Donald Trump yönetiminin uyguladığı gümrük tarifeleri, metal piyasasında dalgalanmalara neden olurken, ABD ile Çin arasındaki ticaret geriliminin yumuşaması fiyat artışını destekledi.
Londra Metal Borsası’nda Rekor Yükseliş
Londra Metal Borsası’nda (LME) işlem gören gösterge bakır fiyatı ton başına 11.137 dolar seviyesine yükselerek tüm zamanların en yüksek seviyesini kaydetti. Analistler, arz tarafındaki belirsizliklerin bu fiyat artışında temel bir rol oynadığını belirtiyor. Financial Times’ın haberine göre, “Trump yönetiminin bakır üzerindeki tarifeleri, yaşlanan maden altyapısı ve üretim kesintileri fiyatları yukarı çekti.”
Jefferies analistleri tarafından yayımlanan rapora göre, bazı büyük madenlerdeki operasyonel sorunlar üretimi olumsuz etkilerken, önümüzdeki dönemde ciddi arz açıkları oluşabileceği belirtildi.
Talep Artışı ve Enerji Etkisi
Bakır talebindeki artışın temel nedeni, enerji altyapısı ve yapay zeka veri merkezlerine duyulan yüksek ihtiyaçtır. Madencilik şirketleri, bakırı geleceğin büyüme motoru olarak değerlendirirken, yeni rezerv arayışları küresel rekabeti hızlandırdı. Benchmark Mineral Intelligence analisti Albert Mackenzie, arz kesintilerinin fiyatları yüksek seviyede tuttuğunu ancak ABD-Çin ticaret ilişkilerindeki belirsizliklerin yatırımcıları temkinli hale getirdiğini vurguladı.
Mackenzie’ye göre, ABD ve Çin arasındaki ticaret anlaşmasına ilişkin belirsizliklerin azalması, fiyatları destekledi. Çin, halen dünyanın en büyük bakır tüketicisi konumunda bulunuyor.
Üretimdeki Sorunlar ve Şirket Duyuruları
2025 yılı boyunca bakır arzı, çeşitli olumsuz gelişmelerden etkilendi. Freeport-McMoRan’ın Endonezya’daki Grasberg madeninde meydana gelen toprak kayması nedeniyle üretim durdu ve şirket, üretiminin 2026’ya kadar düşük olacağını açıkladı. Glencore, yılın ilk dokuz ayında üretiminin yüzde 17 gerilediğini duyururken, Şilili Antofagasta da 2025 üretiminin tahminlerin altında kalacağını bildirdi. Bu durum, yatırımcıların beklentilerini aşağı yönde çekti.
Birleşmeler ve Üretim Düşüşleri
Anglo American ve Teck Resources arasında gerçekleşen 50 milyar dolarlık birleşmenin ardından sektörde önemli değişiklikler yaşandı. Ancak Teck’in Şili’deki Quebrada Blanca tesisinde üretim üçüncü çeyrekte yüzde 25 azalırken, Anglo American da Şili operasyonlarında yıllık yüzde 20 düşüş kaydetti.
ABD’ye yapılan bakır ihracatı, diğer pazarlardaki stok azalmasıyla birlikte arttı. Comex depolarındaki bakır miktarı, LME ve Şanghay Vadeli İşlemler Borsası’ndaki toplam stokları geçti.
Yeni Yatırımcılar ve Spekülatif Hareketler
Fiyatlardaki artış, piyasaya yeni yatırımcı girişini hızlandırdı. Büyük ticaret şirketleri arasında yer alan Mercuria gibi şirketler, baz metallerdeki paylarını artırırken, bu durum rekabeti artırırken spekülatif işlemlerin hacmini genişletiyor.
Uzmanlara göre, arz sorunları devam ettiği sürece bakır fiyatlarında volatilitenin devam edebileceği ve bu durumun önümüzdeki dönemde üreticileri ve yatırımcıları yeniden strateji belirlemeye zorlayabileceği belirtildi.